Kamulaştırma ve Kamulaştırmasız El Atma Davaları
1. Kamulaştırma davası nedir?
Kamulaştırma davası, devletin veya kamu tüzel kişiliklerinin, özel mülkiyette bulunan taşınmazları kamu yararı amacıyla bedelini ödeyerek mülkiyetine geçirmesi sürecinde ortaya çıkan hukuki uyuşmazlıkları çözmek amacıyla açılan davalardır.
2. Kamulaştırma davası hangi durumlarda açılır?
Kamulaştırma davaları aşağıdaki durumlarda açılabilir:
- Kamulaştırma bedelinin tespitine ve tesciline ilişkin davalar
- Kamulaştırma kararına itiraz davaları
- Kamulaştırma bedelinin eksik ödenmesi nedeniyle açılan davalar
- Kamulaştırma işleminin iptali için açılan davalar
- Kamulaştırmasız el atma nedeniyle açılan davalar
3. Kamulaştırmasız el atma davası nedir?
Kamulaştırmasız el atma, kamu kurumlarının taşınmaz sahibinden rıza almadan ve kamulaştırma işlemlerini tamamlamadan taşınmaza müdahale etmesidir. Bu durum, taşınmaz malikinin mülkiyet hakkının ihlali anlamına gelir ve bu gibi durumlarda malik, taşınmazın geri verilmesi veya tazminat talebiyle dava açabilir.
4. Kamulaştırma ve kamulaştırmasız el atma davalarında görevli ve yetkili mahkeme hangisidir?
- Kamulaştırma bedelinin tespiti ve tescili davalarında: Yetkili mahkeme, taşınmazın bulunduğu yer Asliye Hukuk Mahkemesidir.
- Kamulaştırmanın iptali davalarında: Yetkili mahkeme, idari işlemin iptali söz konusu olduğu için İdare Mahkemesidir.
- Kamulaştırmasız el atma nedeniyle tazminat davalarında: Yetkili mahkeme, taşınmazın bulunduğu yer Asliye Hukuk Mahkemesidir.
- Kamulaştırmasız el atmaya karşı iade talepli davalarda: Yetkili mahkeme, taşınmazın bulunduğu yer Asliye Hukuk Mahkemesidir.
5. Kamulaştırma ve kamulaştırmasız el atma davalarında zamanaşımı süresi nedir?
- Kamulaştırma bedelinin eksik ödendiği iddiasına ilişkin davalar: 5 yıl içinde açılmalıdır.
- Kamulaştırmasız el atma nedeniyle tazminat talepli davalar: 20 yıl içinde açılmalıdır.
- Kamulaştırma iptali talepli davalar: Kamulaştırma kararının tebliğinden itibaren 30 gün içinde açılmalıdır.
6. Kamulaştırma ve kamulaştırmasız el atma davalarında ispat yükü ve deliller nelerdir?
Bu tür davalarda ispat yükü davacıya aittir. Mahkemeye sunulabilecek başlıca deliller şunlardır:
- Tapu kayıtları,
- İlgili idarenin kamulaştırma kararı,
- Ekspertiz raporları,
- Bilirkişi inceleme raporları,
- Belediyeden alınacak imar durumu belgeleri.
7. Kamulaştırma ve kamulaştırmasız el atma davalarında harç miktarları ve masraflar nelerdir?
Kamulaştırma ve kamulaştırmasız el atma davalarında harç ve masraflar şu şekildedir:
- Başvuru harcı,
- Nispi harç (taşınmazın değeri üzerinden hesaplanır),
- Bilirkişi ücreti,
- Keşif ve tebligat giderleri. Mahkeme kararı doğrultusunda, dava kazanıldığı takdirde yargılama giderleri karşı tarafa yükletilebilir.
8. Sonuç ve değerlendirme
Kamulaştırma ve kamulaştırmasız el atma davaları, taşınmaz maliklerinin mülkiyet haklarını korumak açısından büyük önem taşımaktadır. Bu tür davalarda hukuki sürecin titizlikle takip edilmesi, sürelerin kaçırılmaması ve delillerin eksiksiz sunulması gerekmektedir. Sürecin bir avukat rehberliğinde yürütülmesi, hak kayıplarının önüne geçilmesi açısından büyük önem arz etmektedir.
Yasal Uyarı ve Fikri Haklar
Bu makale, genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmış olup, hukuki danışmanlık niteliğinde değildir. Her somut uyuşmazlık, kendi özel koşullarına göre değerlendirilmelidir. Profesyonel hukuki destek almak için bir avukata danışmanız önerilir.
Bu metnin tüm fikri hakları saklıdır. İçeriğin izinsiz kopyalanması, dağıtılması veya ticari amaçla kullanılması yasaktır. Kaynak gösterilerek alıntı yapılabilir, ancak makalenin tamamının izinsiz paylaşılması halinde yasal haklar saklıdır.